اول ؛ بيشتر سرخ شدن رخسار در جانب وجع ؛ ديگر ، سنگينى زياد در جانب وجع ؛ ديگر ، خشك شدن ضماد زودتر از جانب وجع و اگر از اين‌ها هيچ فرقى از طرف راست و چپ نباشد ، اول از جانب راست دوم از جانب چپ - به دستورى كه در ذات الصدر مذكور شد - فصد بكنند . و ذات الريهء سوداوى كم اتّفاق مىافتد ، مگر اينكه از اول ، سبب ، مادهء ديگر باشد و آن ماده صلب شود و سوداوى گردد . و علامت صلب شدن مادهء ذات الريه اين است كه روز به روز تنگى نفس بيشتر شود و نفث كمتر گردد و حرارت بسيار كم شود و استنشاق هوا بسيار مشكل شود . علاجش اين است : لعاب بزرك و بهدانه و حلبه با روغن بادام بنوشند و روغن بادام و پيهء مرغ و پيهء مرغابى و لعاب ريشه خطمى و تخم خطمى و حلبه و بزرك ضماد نمايند . [ ضعف قلب ] [ ضعف قلب به سبب رسيدن بخار سوداوى به قلب و دماغ ] به اعتبار رسيدن بخار سوداوى به قلب و دماغ مىتواند بود ؛ پس هرگاه با حرارت مزاج و احتراق صفرا باشد ، علامتش ، علامات غلبهء صفراست چنانچه در صداع صفراوى مذكور شد . علاجش خوردن شربت سيب و شربت ترنج و شربت ليمو و شربت ريباس و شربت انار و شربت غوره و دوغ گاوى است . و طريق ساختن اشربهء مذكوره اين است كه آب هريك از اين‌ها را گرفته با ثلث آن قند يا نبات يا شكر صاف نموده به قوام آورند و در غوره و ترنج اگر شيرينى بيش از ثلث كنند ، شايد . و ماليدن صندل سفيد با گلاب بر محل قلب و خوردن مفرحات بارده ، مثل مفرّحى قليل الدواء و كثير النفع است . صفت آن